Tag Archive: nhai


TRƯỜNG SA – HOÀNG SA VÀ NHỮNG CHUYỆN CHƯA BAO GIỜ KỂ

Hôm trước, mình đặt câu hỏi về việc các bạn suốt ngày phê phán Người phát ngôn Bộ Ngoại Giao Việt Nam “nhai đi nhai lại” các thông điệp phản đối khi Trung Quốc có hành vi xâm phạm chủ quyền của Việt Nam, vậy theo các bạn chúng ta phải làm gì? Thật bất ngờ khi câu hỏi này thu hút một số lượng lớn các bạn vào thảo luận và đưa ý kiến cực kỳ nghiêm túc (http://on.fb.me/13FuVDS). Theo đó, hàng trăm comments đã được gửi lên. Tổng hợp lại thì có các ý lớn thế này:

Nhà Giàn DK – nguồn internet

1- Việc “nhai đi nhai lại” này là cần thiết để mai mốt nếu Việt Nam có kiện ra tòa án Quốc Tế thì cũng có bằng chứng.
2- Các bạn tin tưởng tuyệt đối vào sách lược của Chính phủ trong vấn đề biển đảo. Dù có những cái các bạn vẫn thấy “mơ hồ” nhưng các bạn cho rằng nếu làm cho mọi thứ “rõ ràng” hơn thì không còn gì gọi là bí mật và khi đó Trung Quốc có thể dễ dàng đối phó.
3- Ủng hộ việc dùng vũ lực
4- Kiện ra tòa án quốc tế
5- Tranh thủ sự ủng hộ của cộng đồng quốc tế
6- Tăng cường hỗ trợ giúp ngư dân bám biển
7- Thoát khỏi tầm ảnh hưởng của Trung Quốc về kinh tế, chính trị và văn hóa
8- Tăng cường năng lực quân sự

Mình cực kỳ trân trọng các ý kiến đóng góp kèm theo những giải thích, lập luận xác đáng của tất cả các bạn. Còn trong phạm vi những gì mình hiểu biết thông qua tự tìm tòi nghiên cứu, phỏng vấn những người có ảnh hưởng, có uy tín trong xã hội và Chính phủ, thông qua thực tế mắt thấy tai nghe khi ra Trường Sa và tiếp xúc với các chiến sĩ, mình xin được cung cấp thêm thông tin thế này để các bạn tham khảo nhé.

1/ Trung Quốc là nước lớn, mạnh hơn Việt Nam về mọi mặt như Kinh tế, Quân sự, Vũ khí, Đạn dược và tiếng nói trong Cộng đồng Quốc tế. Nếu “đánh nhau” tay đôi, thắng thua không biết, nhưng chắc chắn phía chịu thiệt hại nặng nề là Việt Nam của chúng ta. Khi nói chuyện với các tướng lĩnh từ cấp thấp đến cấp vừa, cấp cao của Việt Nam, mình phải ghi nhận một điều là chẳng ai “run sợ” nếu buộc phải sa vào tình thế chiến tranh. Chúng ta “anh hùng” 1, họ anh hùng gấp 1 triệu lần. Khi chúng ta hứa hẹn này kia trên bàn phím, họ đã và đang anh hùng bằng những hành động và việc làm thiết thực.

Các bạn có biết trong một chuyến đi đón công binh làm nhiệm vụ xây dựng từ một đảo chìm về lại đất liền, tai nạn đã xảy ra. Không rõ vì lý do gì mà chiến sĩ công binh này mất tích (có giả thiết trượt trân ngã rơi xuống biển khi đang câu cá). Rất nhiều tàu cứu hộ đã được phái ra vùng biển đó cấp tốc tìm kiếm trong nhiều ngày trước khi chấp nhận mất đi 1 người đồng đội. Dù đó là điều không ai mong muốn nhưng toàn bộ các chiến sĩ có mặt trên tàu cũng như các cấp chỉ huy tại đất liền đã bị kỷ luật từ quân đến tướng. Mất vạch, mất sao và nhiều hình thức kỷ luật cộng thêm khác nữa. Kể chuyện này để các bạn hiểu rằng mạng sống con người không phải là thứ để mang ra làm chuyện mua vui như vậy được. Mình nhấn mạnh, đó là sự mất mát của chỉ duy nhất 1 người.

Ảnh tác giả

Các bạn có biết khi Trung Quốc cử tàu hộ tống mang dàn khoan khổng lồ cao hàng trăm mét ra tìm cách thả xuống biển Đông để khai thác dầu khí, chiến sĩ của chúng ta trên các nhà giàn đã phải thay nhau theo dõi ngày đêm, kết hợp chặt chẽ với chỉ huy tại đất liền để giám sát nhất cử nhất động của tàu địch. Nếu bất cứ khi nào đội tàu hộ tống này có dấu hiệu ngưng lại tại vùng biển chủ quyền của Việt Nam thì lập tức chúng ta phải cử tàu chiến ra “xua đuổi” không cho dàn khoan này được thả xuống dù với bất cứ lý do gì. Chúng ta “tuyệt đối yếu” hơn đối phương, trong khi chúng lại thường xuyên gây hấn, kích động để Việt Nam “ra tay” trước. Khi ấy, chúng sẽ có lý do hợp pháp để đánh chiếm vào những hòn đảo của chúng ta.

Nếu tình huống xấu nhất là Trung Quốc chiếm thành công 1 đảo của Việt Nam (điều này khó có khả năng xảy ra) thì chúng ta sẽ làm gì? Lên tiếng nhờ cộng đồng quốc tế ủng hộ mình ư? Cũng được, nhưng Trung Quốc sẽ ngay lập tức la làng lên rằng họ không đi xâm lược, không đi đánh chiếm đảo của Việt Nam. Họ chỉ đang “đòi lại” những gì thuộc về “chủ quyền bấy lâu nay” của họ. Trung Quốc sẽ ngay lập tức ngang ngược nói rằng chính Việt Nam mới đi chiếm đảo của Trung Quốc và bây giờ “bị lấy lại”. Hãy nhìn vào những gì Trung Quốc đang ngày đêm bắc loa tuyên bố một cách trơ trẽn về Hoàng Sa sẽ hiểu điều mình nói. Tất cả những gì Trung Quốc CẦN, CẦU MONG VÀ CHỜ ĐỢI LÚC NÀY chính là một hành động thiếu kiềm chế bất kỳ từ phía Việt Nam để họ có thể đàng hoàng phát pháo. Và đó cũng chính là điều mà tất cả chiến sĩ của chúng ta ngoài hải đảo phải thuộc nằm lòng. Phải luyện chí rèn gan, giữ vững lập trường và kiên định để tránh tuyệt đối phạm vào sai lầm như vậy.

2/ Còn về vấn đề kiện tụng, ngay khi ngồi ở trên tàu ra Trường Sa mình đã hỏi một luật sư có tiếng. Cô ấy nói Việt Nam không thể nào làm như vậy được. Thứ nhất, chúng ta đang bị lệ thuộc quá nhiều vào Trung Quốc (bạn nào có comment ý này vô cùng chuẩn xác). Nếu chúng ta chỉ cần “lên gân” với Trung Quốc thì có thể hàng chục triệu gia đình sẽ lâm vào cảnh lầm than bằng những đòn đánh vào kinh tế. Để thoát ra khỏi sự lệ thuộc này, cần rất nhiều nỗ lực và thời gian. Thứ hai, ngay cả nếu chúng ta “kiện thắng” thì tòa án Quốc tế cũng không có chức năng hành pháp. Họ CHỈ CÓ THỂ KÊU GỌI bên “thua kiện” thực hiện điều ABC nào đó. Tòa án Quốc tế không giống như tòa án trong nước để có thể có chế tài buộc ông A bà B nào đó phải vào tù hay ông C phải bồi thường cho bà D vài chục triệu, trả lại tang vật trong vụ án v.v… Tức là đừng quá kỳ vọng việc tòa án Quốc tế sẽ giúp chúng ta bảo vệ chủ quyền biển đảo.

Nhà Giàn DK (Phúc Nguyên)

Ai đó nói rằng chúng ta cần “đánh động” thì xin thưa, việc đi kiện tụng như thế chẳng đánh động được cái gì ngoài việc khiến cho Trung Quốc có cớ sử dụng các đòn trừng phạt phi quân sự nhắm tới Việt Nam. Cùng với đó, họ sẽ dùng ảnh hưởng của mình để gây sức ép lên cộng đồng Quốc tế và cô lập Việt Nam, bao vây kinh tế v.v… Trong khi đó, cái mà chúng ta cần nhất bây giờ là tranh thủ sự ủng hộ của cộng đồng Quốc tế. Thế nên phương án kiện là KHÔNG NÊN VÀ KHÔNG THỂ, vì chúng ta sẽ bị hại nhiều hơn lợi. Và cũng cần nói thêm rằng việc “tranh thủ sự ủng hộ của cộng đồng Quốc tế” không đồng nghĩa với việc phụ thuộc hoàn vào vào một “Quốc gia đồng minh” nào cả. Thật ngây thơ khi cho rằng Mỹ, hay Nga hay Nhật sẽ giúp chúng ta một cách vô tư và họ chẳng có ý đồ gì trong đó. Nên nhớ, tiền của dân nước ngoài ta đóng thuế, máu của binh sĩ người ta không có mang qua “cúng chùa” cho Việt Nam đâu ạ. Điều này sẽ rất dễ để hình dung ra được khi các bạn tránh được việc đồng nhất giữa việc bảo vệ chủ quyền biển đảo với việc “chống một mình Trung Quốc”.

Các ý như tăng cường sức mạnh quân sự, tăng cường trợ giúp ngư dân bám biển thì Việt Nam đã và đang làm rất tốt. Còn phải làm đến thế nào mới thỏa lòng tất cả mọi người thì đó là câu hỏi không thể có đáp án chung. Cách đây 4 năm, việc di chuyển từ tàu hải quân vào tiếp cận nhà giàn được thực hiện bằng… dây thừng! Hiện nay chúng ta đã có xuồng CQ có thể vào tận nơi một cách dễ dàng. Trước kia các chiến sĩ phải phấn đấu cả 6 tháng trời để được một lần gọi bộ đàm về liên lạc với đất liền thì ngày nay, 100% đảo nổi đảo chìm và nhà giàn của chúng ta được trang bị trạm thu phát sóng vệ tinh của Tập đoàn viễn thông. Chúng ta có cả hệ thống liên lạc internet đủ mạnh để thực hiện họp online, chữa bệnh từ xa. Đời sống ở Trường Sa giờ đây đã hoàn toàn thay đổi.

3/ Ngày trước, mỗi khi đọc tin Trung Quốc khai trương một tòa nhà nào đó ở quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam mà họ đang chiếm đóng phi pháp, mình rất cay cú và tự hỏi “tại sao một việc đơn giản thế mà Việt Nam không làm, cứ để cho Trung Quốc một mình một chợ?”. Ngày hôm nay thì thấy nó khởi công xây nhà. Ngày mốt thì thấy nó rồng rắn đưa người ngựa ra đốt pháo khánh thành. Ngày sau nữa lại thấy nó làm sân bay. Ngày sau sau nữa lại thấy nó đưa khách ra tham quan du lịch? VẬY TẠI SAO VIỆT NAM KHÔNG CHỊU LÀM NHƯ VẬY MÀ CỨ PHẢN ĐỐI LÊN PHẢN ĐỐI XUỐNG LÀM GÌ???

Và đến khi mình được nghe chuyện về lực lượng công binh, là những người đi phá mìn mở đường xây nhà trên đảo thì mình đã tự có câu trả lời rồi. Tóm lại một cách đơn giản và dễ hiểu thì xây nhà trên đất liền khó 1 thì đặt một viên đá trên mặt biển khó gấp 1 vạn lần. Mình ước gì tất cả các bạn có thể tận mắt chứng kiến nhà giàn có 8 cây cột thép choài ra làm “chân chống” với mỗi cây cột có đường kính khoảng chừng nửa mét, lại được giằng thêm hàng chục cây thép nhỏ hơn để đan kết vào nhau sừng sững giữa bạt ngàn sóng nước. Và nếu các bạn biết rằng cách đó 4 năm, những nhà giàn vững chắc kiên cố như một tòa lâu đài thép đã bị kéo đổ nhào xuống biển, mang theo cả một tiểu đội mãi mãi không bao giờ trở về được đất liền, các bạn sẽ “cảm” được một phần của công việc xây cất ở nhà giàn cũng như trên các đảo.

Hãy thử hình dung, nếu bạn đang ở giữa một đảo san hô, xung quanh ngập nước chừng 1m, xuồng CQ không thể nào tiếp cận, tàu hộ tống chở theo nguyên liệu là xi măng đá tảng buộc phải neo đậu cách đó chừng 5km thì bạn sẽ làm thế nào để mang vác được xi măng, gạch, đá, sắt thép rồi canh thủy triều lên xuống để đổ cho được một cây cọc bê tông đầu tiên xuống rồi “khô lại” giữa lòng biển khơi? Hãy cố hình dung đi. Chỉ cần hình dung với nhiệm vụ là một cây cọc bê tông duy nhất chứ chưa nói tới những gì lớn lao to tát. Khi đã lờ mờ tìm ra một cách làm nào đấy, bạn sẽ tự có câu trả lời cho câu hỏi “đơn giản” được bôi hoa toàn bộ ở phía trên.

Cũng có thể tiết lộ với các bạn rằng ở phạm vi bán kính chừng 1km quanh các đảo (thay đổi tùy theo diện tích) là cơ man các cọc bê tông sừng sững để sẵn sàng “nghênh chiến” với các loại tàu thuyền… [Các chi tiết sâu hơn liên quan đến vũ khí và hệ thống chiến đấu, phòng thủ ở đoạn này đã bị cắt ]. Thực sự, nếu được đặt chân lên một đảo tại Trường Sa, các bạn sẽ biết rằng “Việt Nam tuy không hiếu chiến, nhưng để đánh được vào các đảo của Việt Nam là cả một vấn đề”.

4/ Cũng trong chuyến đi 10 ngày lênh đênh trên biển, có một sự bất ngờ tới mức “gây sốc” cho toàn bộ đoàn công tác. Đó là dù quan sát ở bất cứ góc độ nào, cũng chỉ thấy có ta và.. ta và… biển. Thế nhưng ngay khi tàu HQ960 “tình cờ” chạm trán với tàu hải giám Trung Quốc (bẻ lái cắt ngang vuông góc) thì ngay lập tức thấy lù lù 2 tàu chiến của hải quân Việt Nam xuất hiện. Tất cả mọi người đều không biết các tàu chiến này ở đâu ra, và càng sốc hơn nữa khi được cho biết họ đi theo bảo vệ đoàn công tác ngay từ khi rời cảng!!! Chưa hết, khi đặt chân lên tới An Bang, mình còn được tận mục sở thị một buổi huấn luyện của đặc công biển Việt Nam với hành trình bơi hàng chục km mỗi ngày luyện tập mang theo vũ khí đổ bộ vào đảo và hiệp đồng tác chiến với các chiến sĩ tại trận địa. Có thể tin hay không tùy bạn, nhưng họ còn có khả năng nằm im dưới nước sâu trong suốt nhiều giờ đồng hồ cho đến khi được lệnh tiếp tục “hành quân” vào đảo.

Tuy nhiên, tất cả các trang thiết bị vũ khí, súng ống đạn được, quân lính tinh nhuệ… của chúng ta không phải được sinh ra để tấn công mà là phòng thủ. Việt Nam còn yếu, nên chủ trương của chúng ta là đối thoại và hợp tác, dựa trên việc thu thập, củng cố rồi tuyên truyền các bằng chứng lịch sử để tranh thủ sự ủng hộ của cộng đồng Quốc tế. Việt Nam không bao giờ đối đầu, không bao giờ dùng vũ lực, không bao giờ “phát pháo” trước trong mọi tình huống để kẻ thù có thể dựa vào làm nguyên nhân gây chiến. Trong khi đó, chúng ta bằng mọi giá bảo vệ chủ quyền tất cả những đảo chìm, đảo nổi, bãi cạn… mà chúng ta đang có. Luôn luôn bày tỏ quan điểm phản đối, nêu rõ chủ quyền, quyền chủ quyền và quyền tài phán không thể tranh cãi của Việt Nam với các đảo, quần đảo, bãi cạn mà chúng ta thực sự có chủ quyền, BAO GỒM CẢ NHỮNG NƠI ĐÃ BỊ KẺ THÙ DÙNG VŨ LỰC CHIẾM ĐÓNG TRÁI PHÉP (trong lịch sử). Điều mà các bạn hay gọi là “nhai đi nhai lại”.

5/ Liên quan đến việc tàu cá Việt Nam bị Trung Quốc ngăn chặn, xua đuổi, bắn phá khi khai thác trong khu vực quần đảo Trường Sa, Hoàng Sa và tàu cá Trung Quốc ngang ngược tiến vào quần đảo Trường Sa của Việt Nam để đánh bắt trái phép thì do chính những nhà báo của mình NHIỀU KHI không nắm rõ thông tin nên việc tuyên truyền dễ gây ra những nhầm lẫn căn bản.

Đầu tiên phải hiểu thế này. Trường Sa và Hoàng Sa là quần đảo tức là gồm nhiều đảo nhỏ. Với mỗi đảo thì chúng ta lại có rất nhiều thuật ngữ liên quan đến việc xác lập chủ quyền, nhưng gần gũi nhất có lẽ là “lãnh hải”. Nếu chỉ xét riêng về lãnh hải, thì các bạn cứ tạm hiểu như một vòng tròn kim cô xung quanh các đảo. Nếu chúng ta xác lập chủ quyền ở 1 đảo, thì mặc nhiên chúng ta có thêm chủ quyền ở một đường biên lớn hơn chạy xung quanh đó nữa.

Tập hợp các đường viền như vậy ở tất cả các đảo mà chúng ta có chủ quyền nó sẽ là nơi chúng ta mặc nhiên đi lại và khai thác. Chứ không phải cứ lấy cây bút rồi khoanh một vòng “to đùng” bao hết các đảo lại cho rằng đó là vùng bất khả xâm phạm của mình. Vậy nên chủ quyền của chúng ta sẽ là một vùng thực sự rất… loằng ngoằng, có chỗ thì chồng chéo, có chỗ bị “hở” ra. Và theo luật, cái chỗ hở đó là hải phận quốc tế. Dù nhìn vô bản đồ nó có vẻ nằm hoàn toàn trong “khu vực” quần đảo Trường Sa.

Chưa hết, trong lịch sử một số đảo chúng ta đã bị Trung Quốc dùng vũ lực chiếm đi. Cho nên, dù cái đường vòng quanh đảo đó là lãnh hải của Việt Nam nhưng trong thực tế nếu tầu thuyền của ngư dân đi vào đó thì sẽ bị xua đuổi và bắn phá. Tức là các tàu đó bị bắn phá do xâm phạm vào “lãnh hải có được vì chiếm đóng trái phép” của Trung Quốc, nhưng lại là “lãnh hải dựa trên cơ sở pháp lý quốc tế và căn cứ lịch sử không thể tranh cãi” của Việt Nam. Cho nên báo chí sẽ phải đưa tin là tàu cá ngư dân bị bắn trong vùng lãnh hải “của Việt Nam”. Thậm chí Bộ Ngoại Giao cũng phải tuyên bố như vậy. Và chính sự nhập nhằng này cũng khiến nhiều người cho rằng chúng ta quá hèn kém khi để cho ngư dân bị vạ lây như vậy.

Tương tự với việc Trung Quốc xua đội tàu cá hàng chục chiếc “tràn vào khu vực Trường Sa và Hoàng Sa” của Việt Nam để đánh bắt trái phép. Trong thực tế, quanh năm suốt tháng đều có tàu cá của Trung Quốc “mon men” đến gần các đảo của Việt Nam. Và khi này, chắc chắn 100% chiến sĩ trên đảo sẽ theo quy trình để có hành động xua đuổi thích hợp và mức cao nhất là sẵn sàng chiến đấu không khoan nhượng nếu việc xua đuổi không thành công.

Tuy nhiên, nếu các tàu cá này đi vào những vùng “lỗ thủng” của lãnh hải đan xen giữa các đảo thì thực tế không xâm phạm lãnh hải Việt Nam nhưng vẫn coi là “ùa vào khu vực quần đảo Trường Sa của Việt Nam được”. Điều tương tự xảy ra nếu các tàu này đi vào lãnh hải của các đảo thuộc chủ quyền Việt Nam nhưng bị đánh cướp bằng vũ lực và chiếm đóng trái phép trong quá khứ. Chưa kể theo thông lệ quốc tế, nếu tàu họ “vô tình” đi vào một vùng lãnh hải nào đó thực sự hoàn toàn thuộc Việt Nam thì mình cũng không thể nào ra bắn phá mà trước tiên là xua đuổi. Và trong đại đa số các trường hợp, khi mình xua đuổi thì nó sẽ dời đi. Nhưng báo chí vẫn coi đấy là việc ùa vào vùng lãnh hải của Việt Nam.

6/ Tóm lại những việc mà chính phủ đang làm – THEO CÁ NHÂN MÌNH ĐÁNH GIÁ – là hoàn toàn đúng đắn về đường lối chính sách, phù hợp với tình hình thực tế hiện nay của đất nước. Sau khi đi thực tế, theo cách gọi của đoàn công tác, là “thăm và kiểm tra các đảo” thì phải nói là mình hoàn toàn yên tâm rằng ít nhất là các đảo mình đang giữ sẽ khó mà bị Trung Quốc đánh chiếm. Những sự vi phạm chủ quyền theo dạng quấy nhiễu của Trung Quốc chúng ta đều có quy trình đối phó an toàn nhất.

Về phía cộng đồng quốc tế, chúng ta đang làm cực tốt việc “nhai đi nhai lại bài ca phản đối” mọi lúc mọi nơi, trên mọi phương diện dù sự vi phạm có lớn như con voi hay nhỏ như con kiến. THEO THÔNG LỆ LUẬT PHÁP QUỐC TẾ, ĐIỀU ĐÓ LÀ CỰC KỲ QUAN TRỌNG! Chúng ta cũng chấp nhận việc “gây hiểu lầm” về năng lực bảo vệ ngư dân hay năng lực phòng thủ khi sẵn sàng ra tuyên bố chủ quyền ngay cả trong trường hợp thực ra chúng ta chỉ bị vi phạm chủ quyền theo lý thuyết. Theo mình, đây là một đánh đổi cực kỳ quan trọng và dũng cảm. Các bạn hãy đọc thật kĩ phần trên để hiểu và cùng đi giải thích cho nhiều người khác cùng hiểu nữa.

Việc tốt nhất mà mỗi người chúng ta có thể chung tay, theo mình chính là nâng cao nhận thức, kiến thức về luật biển, về UNCLOS, phải hiểu được lãnh hải là gì, đường cơ sở là gì, cơ sở xác lập chủ quyền biển đảo thế nào, vùng nội thủy là gì, vùng đặc quyền kinh tế là gì, thềm lục địa là gì, thềm lục địa mở rộng là gì… v.v… và v.v… Chừng nào làm được như vậy chúng ta mới mong hiểu đúng, hiểu rõ và hiểu sâu về tình hình chiến sự tại Biển Đông. Mới không hoang mang khi tiếp nhận thông tin từ những nhà báo thực ra nhiều khi cũng chưa hiểu sâu về biển đảo, từ những thông tin mà Nhà nước buộc phải nói theo kiểu khiến người dân nghe vô sẽ tự nhiên thấy hoang mang (http://on.fb.me/13FvJIW). Và quan trọng nhất là đủ tỉnh táo để phân biệt đúng sai, mức độ chính xác của thông tin từ những nguồn tin không thiện chí.

Hình minh họa là một trong những hình ảnh hiếm hoi liên quan đến vũ khí tại Trường Sa được Chuẩn đô đốc LMT cho phép công bố.

Nguồn: FB Nguyễn Ngọc Long

[Tựa được kenminhthien.net đặt lại]

Nghèo đến nỗi không có cả tiền ăn, khổ đến mức “chưa thấy ai khổ như mình”… rồi một ngày, cô gái ấy bất ngờ sắm xe hơi 7 tỉ, chi 1 tỉ làm MV ca nhạc, có nhà triệu đô. Bất ngờ “lột xác”, Vy Oanh tuyên bố mình chỉ nỗ lực đi xuyên qua những tổn thương để tìm lại danh dự mà cô… chưa từng mất, nhưng đã tự tử vì nó năm 15 tuổi.

Tôi đến gặp ca sỹ Vy Oanh bằng sự tò mò bởi vài suy nghĩ chủ quan của mình: một ca sĩ chưa có nhiều hit, một diễn viên chưa mấy quen tên, sao bỗng nhiên giàu, có tiền mua được chiếc xe hơi 7 tỉ đồng?

Vy Oanh đến sớm, ngồi đợi tôi ở một quán cà phê giản dị giữa Q.1 (TP.HCM) sau buổi đi quay cho đài truyền hình. Mặc dù cô nói hôm nay trang điểm đậm nhưng tôi vẫn thấy ở Oanh nét gì đó mộc mạc, thân thiện và dễ mến. Tôi đặc biệt ấn tượng về cách cô ngước mắt lên cao rồi ngay lập tức lại nhoẻn miệng cười sau mỗi lần chực khóc. Giọng nói nhẹ như bay, đều đặn kể cả khi nói về chuyện vui hay những chuyện buồn đã đi qua của Oanh khiến tôi giật mình về sự bình thản đến kỳ lạ của cô gái có vẻ đẹp ướt át rất đàn bà ấy.

Ca sỹ Vy Oanh

Gốc Nghệ An nhưng cả gia đình Vy Oanh chuyển vào Nam từ khi cô chưa ra đời với giấc mơ tìm kế sinh nhai cho cả nhà bớt khổ. Cô con gái út Vy Oanh được sinh ra trong khó khăn tột cùng, mẹ ốm, nghề thợ mộc của ba không nuôi nổi gia đình có tới 5 đứa con. Trong một ngôi làng nhỏ ở Bình Thuận, nhà nghèo không có cả tiền ăn, suốt những năm tuổi thơ Vy Oanh phải sống nhờ tình thương của các sơ ở nhà thờ. Thường xuyên hát múa và được yêu chiều từ nhỏ, nhưng với sự nhạy cảm trời sinh, Oanh bật lên những thắc mắc đầu tiên: “Các sơ lấy của nhà giàu nuôi nhà nghèo, mình toàn được nuôi bằng tiền dư ra của các bạn nhà giàu thì phải”. Rồi mỗi lần về thăm nhà, thấy ba mẹ cực khổ, gặp những ánh mắt khinh thường, Oanh cảm giác cái gì nghèn nghẹn trong cổ họng, cô bé nghĩ thầm: “Rồi một ngày mình sẽ làm ra nhiều tiền để chẳng ai có thể khinh chê ba mẹ mình như thế nữa”.

Lên lớp 10, Vy Oanh rời nhà sơ về với cha mẹ, để rồi đời xô cô, giúp cô nhận ra sự yêu ghét, khinh khi của người đời đôi khi chỉ là những thứ ngoài mình. Ôm những bài học sống, cô đi xuyên qua tổn thương của chính mình bằng sự nỗ lực. Chưa bao giờ cô gái ấy cho phép mình giữ trong lòng những mối hận, dù đường đời có nhiều bất ngờ khắc nghiệt dội xuống.

Vy Oanh tên thật là Nguyễn Mỹ Oanh, sinh năm 1985 tại Phan Thiết, quê gốc Nghệ An. Từng theo học tại Nhạc viện TP.HCM, hệ trung cấp. Cô được biết đến với các ca khúc Mưa nhạt nhòa, Thiên đường của anh… Sau album đầu tay, Vy Oanh tham gia nhiều phim truyền hình.Tháng 2.2012 Vy Oanh bất ngờ tậu chiếc S500 Blue Efficiency của Mercedes Benz trị giá 7 tỉ đồng. Sự kiện này làm dư luận được một phen xôn xao. Mới đây, Vy Oanh lại chi 1 tỉ đồng cho MV Fly và nửa tỉ đồng để họp báo giới thiệu MV này.

Các cô ấy có gì, tôi đều có cả

Chị nổi như cồn trên mặt báo nhờ chiếc xe… 7 tỉ đồng, dư luận cho rằng một ca sĩ trẻ như chị không thể giàu đến mức tự mua một chiếc xe hơi có khi bằng gia tài… cả làng chị cộng lại!

Tôi có một miếng đất, trước đây định xây nhà nhưng cuộc sống có vài thay đổi nên tôi quyết định bán nó khi được giá. Tôi bán đất và mua chiếc xe này. Khi mua xe, tôi được hãng gợi ý ký hợp đồng PR trong hai năm, theo đó sẽ được giảm giá một phần đáng kể nên đồng ý. Tôi không định gây sốc, chỉ tại tôi rất mê xe hơi, 18 tuổi lên Sài Gòn, tôi đã được đi học lái cùng mẹ nuôi.

Đột nhiên nổi tiếng không vì tài năng trong nghề mà bằng thứ khác, thành thực chị có cảm giác thế nào?

Kỳ chứ. Khoảng 2 năm trước tôi hoạt động rất nhiều, đi hát, đóng phim, làm MC. Những việc đó có rất nhiều thông tin để đăng báo nhưng dường như không ai quan tâm.

Giờ chỉ vì cái xe mà mọi chuyện trở nên ồn ào, có người nghĩ tốt, có người nghĩ xấu. Tôi hiểu rằng, dù mình có giữ gìn thì cuộc sống có nhiều cái không phải tốt đẹp là được, đôi khi phải thay đổi để đi theo xu hướng.

Nhưng rõ ràng chiêu PR đã có tác dụng tốt hơn?

Đương nhiên bản chất của nghề này phải bon chen. Khi không dùng đồ hiệu, tôi biết có nhiều người nhìn mình là quê mùa, nhưng thực ra tôi ổn định về kinh tế.

Chiếc Mercedes trị giá 7 tỉ đồng của Vy Oanh.

Trở thành hội viên của câu lạc bộ Celebrities Mercedes (Người nổi tiếng đi xe Mercedes), chị bỗng dưng xuất hiện đàng hoàng bên cạnh những cái tên thuộc hàng top như Thanh Hằng, Jennifer Phạm. Cảm giác của chị thế nào?

Tôi chẳng cảm giác gì. Tại tôi thực tế! Tôi những năm trước, khi chưa nổi vì chiếc xe này, cho đến giờ vẫn như nhau. Từ khoảng 2 năm nay công việc dày đặc khiến tôi quên mất việc phải PR ầm ĩ. Mỗi chúng tôi đều có một thế đứng riêng của mình. Điều quan trọng là khán giả vẫn sẽ nhớ đến chúng tôi bằng những hoạt động nghệ thuật nghiêm túc mà thôi.

Thật ra mấy cô đó có gì, tôi cũng có cái đó, nhưng tính tôi không quen phô trương. Tôi muốn dành tiền làm thiện nguyện, nó phù hợp với tôi, mang lại cho mình và những người thiệt thòi niềm vui thực sự hơn các hoạt động bề nổi thoáng qua.

Người mẹ nuôi mà Vy Oanh hay nhắc tới trong các cuộc trò chuyện là mẹ của một người bạn thân tên Trang, học cùng lớp cấp 3. Năm lớp 11, Vy Oanh hay về nhà bạn chơi, ngày đó kinh tế gia đình Trang chưa vững chắc như bây giờ. Khi đó, nhà bạn có nhiều chuyện không vui và mẹ của Trang thường hay chia sẻ với Vy Oanh, còn cô lại ngưỡng mộ cách bà đối diện và xử lý những việc trong gia đình. Từ đó, bà đem lòng yêu thương Vy Oanh như con và nhận cô làm con nuôi.Sau này gia đình bà chuyển vào Sài Gòn. Những năm tháng chập chững đến thành phố này, Vy Oanh đã được mẹ nuôi cưu mang, nuôi đi học, chỉ dạy làm kinh doanh và cách tồn tại, vươn lên trong cuộc sống. Rồi cô bạn thân đi du học, Vy Oanh chính là người để mẹ nuôi chia sẻ những vui buồn trong cuộc sống.

Nghe nói chị còn có căn nhà ở Mỹ trị giá đến 5 triệu USD (hơn 100 tỉ đồng), chuyện đó có thật không?

Tôi không bàn đến trị giá ngôi nhà. Với tôi, đó là món quà vô cùng ý nghĩa mà vị hôn phu tương lai đã tặng cho tôi nhân một dịp đặc biệt. Nếu so ra thì trị giá của ngôi nhà đó vẫn chẳng là gì so với tình yêu mà anh ấy đã dành cho tôi. Tôi vẫn thường nói với anh rằng có lẽ tôi là người may mắn nhất thế gian này vì đang yêu và được yêu, được quan tâm và chia sẻ.

Tôi chưa thấy ai khổ như mình

Nhìn chị bây giờ, khó mà hình dung được chị có thời rất khổ. Chị làm thế nào để có được cái bình thản ngày hôm nay?

Tôi từng đọc tiểu sử của nhiều người, nhưng thậm chí chưa thấy ai khổ như mình. Nhưng nếu tôi kể một câu chuyện theo mô-típ “nhà tôi nghèo lắm, từ nhỏ tới lớn tôi không được sống với gia đình”, tự tôi thấy cái màu khổ hạnh. Cho dù thực tế tôi đã đi từ cái nghèo mà ra, nhưng tôi vẫn muốn nhìn cuộc sống này tốt đẹp. Suốt những năm học phổ thông, tôi học bằng sách đi mượn của mấy bạn hàng xóm, vở lĩnh thưởng và tiền học do mấy sơ xin tài trợ. Lớn rồi nhưng ngay cả những đồ dùng tối thiểu của con gái tôi cũng đâu có tiền để mua.

Hè năm lớp 9, vì muốn có tiền mua bộ áo dài để bước vào trung học, tôi trốn ba mẹ xuống Phan Thiết, phụ việc cho quán lẩu dê nhà cô bạn. Làm được một hai tuần, tôi thấy công việc không phù hợp và tủi thân với cô bạn đồng trang lứa nên xin thôi.

Khi đó có một người em họ lên Sài Gòn thi đại học. Tôi đi theo em, vất vả lắm mới tìm được việc phụ bán cà phê. Hè ấy, tôi cũng tích cóp được mấy trăm ngàn, dự định sẽ may cho mình bộ áo dài đi học, còn lại thì nộp tiền học phí.

Ba mẹ không cho phép nhưng chị vẫn trốn nhà đi, không sợ họ lo lắng sao?

Thời đó nhà làm gì có điện thoại nên khi ra Phan Thiết là tôi hoàn toàn mất liên lạc với gia đình. Người ở nhà đồn tôi đi làm gái, bán xì ke hút chích gì đó rồi bị bắt vô tù. Nhà tôi theo đạo Thiên Chúa, ba mẹ trước giờ cũng theo nếp nghĩ cũ nên khi nghe tin tôi như thế thì suy sụp.

Mẹ nuôi của Vy Oanh

Về nhà, thấy ba mẹ bệnh èo uột như sắp chết, tôi chạy ra chợ định mua cái gì ngon về cho ba mẹ ăn thì gặp đám bạn nhà giàu, chúng nói tỉnh bơ: “Mày đi làm đ… chắc sướng lắm ha?”. Trời ơi, lúc đó tôi nghe xong điếng luôn, bao nhiêu niềm tin về cuộc sống tự nhiên bay biến hết. Rồi thay vì đi mua đồ ăn cho ba mẹ, tôi đã mua thuốc ngủ về uống tự tử, nhưng may là gia đình phát hiện kịp.

Tôi tỉnh dậy và bắt đầu nghĩ về hành trình lấy lại danh dự cho mình. Đó là lý do sau này tôi đặt tên cuốn hồi ký của mình là: Hành trình lấy lại danh dự.

Từng sống ở nhà sơ, tại sao chị lại lựa chọn con đường ồn ào: trở thành ca sĩ?

Thực ra tôi chẳng lựa chọn. Hồi nhỏ lúc nào tôi cũng nổi bật với hát, múa, đánh đàn, thi và mang giải về cho trường. Lên Sài Gòn ở với mẹ nuôi, bà hướng tôi theo nghề của bà, học kinh doanh. Còn ba mẹ nghèo nên mong con học làm bác sĩ, cô giáo. Nhưng thời gian ôn thi tôi bị đụng xe, phải nhập viện mấy tháng nên năm đó không thi được. Một ngày lơ ngơ ngang Nhạc viện TP.HCM, tôi thấy đang tuyển sinh, khi đó còn 2 tuần nữa thi thôi. Tôi đăng ký thi và đậu chứ chẳng ôn gì hết.

Trong phim Thiên đường vắng em.

Bất ngờ theo nghề hát vậy trước đó chị từng ước mơ thành ai?

Tôi nghĩ cái dở nhất của tôi là không biết… ước mơ. Có lẽ cái nghèo làm tôi không biết đến cả giấc mơ, chỉ nghĩ đủ cơm ăn áo mặc chắc là may mắn lắm rồi. Với lại tính tôi không hay vòi vĩnh nên cũng chưa từng muốn gì cao sang.

Kể cả sau khi đi hát 2, 3 năm rồi, tôi mới biết làm nghề này thì phải… nổi tiếng.

Đến khi nào thì chị làm ra tiền để không phải dựa vào mẹ nuôi và tự lo cho gia đình?

Thật ra từ hồi nhỏ xíu, khi có 2-3 ngàn đồng, tôi đã nghĩ đến việc phải mua cho mẹ cái gắp than bằng sắt để tay mẹ không bị bỏng. Khi vào nhạc viện, tôi may mắn được mời đi hát đám cưới rồi quán bar, cứ chịu khó chạy show mỗi ngày cũng kiếm được năm chục hoặc trăm ngàn đồng. Bạn bè không biết tôi nghèo vì tôi đi Spacy và xài di động đẹp được mẹ nuôi mua cho.

Nhưng tiền lo cho gia đình tôi muốn phải do mình tự kiếm. Tôi đi hát, gom tiền và gửi về cho ở nhà mua gạch, cát, đá, xi măng… mỗi năm xây một vách nhà. Dần dần, sau bốn năm cũng xây được bốn vách. Căn nhà được các anh dựng lại trên nền nhà cũ. Đó cũng là lý do giờ dù có chút điều kiện nhưng mẹ và các anh vẫn muốn giữ lại căn nhà đầy kỷ niệm ấy.

Không mất danh dự mà phải đi tìm lại, nghe có vẻ nghịch lý quá nhỉ, vậy hành trình ấy sau này còn nhiều gian truân không?

Tôi chưa bao giờ đánh mất danh dự, nhưng họ áp đặt và tung tin xấu cho tôi, tôi muốn chứng minh cho họ thấy không phải ai cũng giống ai. Hành trình đó nhiều gian truân lắm. Tôi chỉ có thể nói ở đời cái gì đau khổ nhất và không thể chịu đựng được, tôi đã trải qua rồi. Có lẽ vậy nên lúc này tôi mới bình thản đến vậy.

Vy Oanh trong MV Fly được đầu tư đến 1 tỉ đồng, hình ảnh rất đẹp và chất lượng.

Những đau khổ ấy bắt đầu từ tình yêu hay những ngáng trở trong công việc?

Trước đây, tôi không may mắn trong tình cảm. Khác với tưởng tượng, tình yêu toàn mang đến cho tôi cuồng phong bão tố.

Tôi còn nhớ có thời điểm công việc xếp hàng chờ không có giờ nghỉ, tôi vừa lo cho mình vừa lo cho gia đình, chăm mấy cháu mới vô Sài Gòn đi học, cuộc sống lại liên tiếp những sóng gió làm tôi bị sốc liên tục, có lúc tôi không còn tí sức lực nào, phải thường xuyên vào viện truyền nước biển.

Nhưng sau này tôi biết rằng cuộc đời mỗi người một sai lầm, không sai lầm nào giống sai lầm nào thì cũng là lúc nước mắt đã chảy ngược vào trong không còn khóc được nữa. Tôi cố gắng tạo một vỏ bọc tốt đẹp để người thân không phải lo lắng, buồn lòng vì mình… Tôi thật sự đã trải qua tất cả những nỗi đau của một người phụ nữ không may mắn.

Ca sỹ Vy Oanh

Dường như chị đang được cuộc đời ban tặng lại điều kỳ diệu sau khi trải qua những đau khổ ấy? Ví dụ, người yêu hiện tại của chị rất tuyệt vời?

Anh ấy rất tin tưởng tôi và cho tôi sự yên bình trong cuộc sống cũng như trong môi trường nghệ thuật phức tạp này. Anh ấy là một người sống có tâm, không màu mè lại rất tài giỏi mà tôi hết sức ngưỡng mộ. Tôi quen anh ấy trong một chương trình ca nhạc từ thiện ở Mỹ. Một người sinh ra và lớn lên ở Mỹ, chẳng biết gì Việt Nam cho đến khi mẹ anh ấy bị mắc bệnh ung thư, đưa mẹ về Việt Nam anh mới biết đến quê hương mình. Như một cách tự nhiên, anh ấy yêu Việt Nam vô cùng. Sau này anh thường xuyên về nước làm từ thiện, trong đó có những nơi tôi đang làm, tôi dắt anh cùng đi. Tôi cảm mến vì thấy trân quý tấm lòng của anh. Những nơi tôi sống, những mối tình trước đây của tôi, anh ấy đều biết cả, chúng tôi không giấu giếm nhau bất cứ thứ gì và luôn hướng về những điều tốt đẹp.

Cảm ơn những chia sẻ của chị.

KIM SEN – Ảnh: Tee Le, T.L [Mốt và cuộc sống]